Diabetes type 2 behandeling en medicatie

Wat wordt er beoogd met behandeling?

Als een hoge bloedsuikerwaarde omlaag gebracht wordt tot een normale of bijna normale waarde, worden je klachten minder en voel je je waarschijnlijk weer beter. Maar je loopt nog steeds risico om complicaties te ontwikkelen op de lange termijn als je bloedsuikerwaarde te hoog blijft – zelfs als je geen klachten hebt op de korte termijn. Daarom zijn de belangrijkste doelen bij behandeling:

  • Om je bloedsuikerwaarde zo normaal mogelijk te houden.
  • Om de andere risicofactoren te verminderen die de kans op complicaties verhogen. Meer in het bijzonder: je bloeddruk verlagen als die hoog is, en je bloedlipiden (vetten als cholesterol) laag te houden. 
  • Om complicaties zo vroeg mogelijk te ontdekken. Behandeling kan het verslechteren van sommige complicaties voorkomen of vertragen.

Doel 1 – je bloedsuikerwaarde laag houden

Hoe wordt de bloedsuikerwaarde bekeken?
De bloedtest die voornamelijk gebruikt wordt om je bloedsuikerwaarde te controleren wordt de HbA1c test genoemd. Deze test wordt meestal elke 2-6 maanden afgenomen door je dokter of verpleegkundige.

De HbA1c test meet een deel van de rode bloedcellen. Glucose in het bloed zit vast aan een deel van de rode bloedcellen. Dit deel kan gemeten worden en kan een goede indicatie geven van je gemiddelde bloedsuikerwaarde over de laatste 2-3 maanden.
Behandeling beoogt je HbA1c te verlagen tot een bepaalde gewenste waarde die meestal ergens tussen 48 en 58 mmol/mol ligt (voorheen in procenten: tussen 6.5% en 7.5%). Als je HbA1c boven de gewenste waarde is kan je geadviseerd worden om de behandeling aan te passen om je bloedsuikerwaarde laag te houden (bijvoorbeeld door de dosis van medicatie te verhogen of je leefstijl aan te passen).
Sommige mensen met diabetes controleren hun actuele bloedsuikerwaarde(n) elke dag. Deze metingen kan je bijhouden in het Diabetes Dagboek.

Medicatie
Er zijn verschillende medicijnen die de bloedsuikerwaarde kunnen verlagen. Bij niet iedereen passen dezelfde medicijnen. Sommige medicijnen werken door de werking van  insuline op de lichaamscellen te versterken. Andere werken door de productie van insuline, gemaakt in de alvleesklier, te verhogen. Weer andere werken door de opname van de glucose in de darm te vertragen. Sommige mensen hebben een combinatie van medicijnen nodig om hun bloedsuikerwaarden te normaliseren en controleren. Medicatie wordt niet gebruikt in plaats van een gezond eetpatroon, gewichtscontrole en lichaamsbeweging.

Insuline-injecties
Insuline is in sommige gevallen nodig als de bovenstaande behandelingen niet goed genoeg werken. Je kan insuline niet via de mond in nemen omdat het dan vernietigd wordt door de spijsverteringssappen in de darm.

Doel 2 – om andere risicofactoren te verminderen

Het is minder waarschijnlijk dat je complicaties van diabetes ontwikkelt als je andere risicofactoren vermindert. Deze worden hieronder kort genoemd, maar worden vollediger besproken in hart- en vaataandoeningen voorkomen.

Hou je bloeddruk laag
Controleer je bloeddruk regelmatig. Deze metingen kan je bijhouden in je bloeddruk monitor. De combinatie van een hoge bloeddruk en diabetes is een hoge risicofactor. Zelfs een licht verhoogde bloeddruk moet behandeld worden als je diabetes hebt. Medicatie, soms met twee of drie verschillende medicijnen, kan nodig zijn om je bloeddruk laag te houden. Zie artikel ‘Diabetes en een hoge bloeddruk’.

Hou je cholesterol laag
Soms krijg je medicijnen geadviseerd om je cholesterolwaarde te verlagen, en ook dagelijks een aspirine nemen. Deze helpen het risico op complicaties - zoals een hartziekte, perifere vasculaire aandoeningen of een beroerte – te beperken. De cholesterol metingen kan je bijhouden in je cholesterol monitor.

Doel 3 – zo snel mogelijk ontdekken en behandelen van complicaties

Veel huisartsenpraktijken zijn gespecialiseerd in diabetes en anders zijn er gespecialiseerde afdelingen in een ziekenhuis of zelfs specials diabetesklinieken. Specialisten als artsen, verpleegkundigen, diëtisten, podologen, oogartsen en andere gezondheidswerkers spelen allemaal een rol in het geven van advies en het controleren van de vooruitgang. Activiteiten kunnen zijn:

  • het controleren van de bloedsuikerwaarde, HbA1c, cholesterol en bloeddruk
  • advies over dieet en leefstijl
  • controleren op vroege signalen van complicaties, bijvoorbeeld:
- oogcontroles – om netvliesproblemen te voorkómen (een mogelijke complicatie van diabetes) of tot stilstand te brengen. Glaucoom komt ook vaker voor bij mensen met diabetes, en kan meestal behandeld worden.
- urinecontroles – meten van het eiwitgehalte in de urine wat op vroege nierproblemen kan wijzen.
- voetcontroles.
- andere bloedtests

Het is belangrijk om regelmatig gecontroleerd te worden omdat sommige complicaties, vooral als ze vroeg ontdekt worden, behandeld kunnen worden of voorkomen kan worden dat ze verslechteren.

Zorgplan

Om goede zorg te kunne bieden is de zorgstandaard diabetes ontwikkeld. deze zorgstandaard beschrijft wat nodig is om een goede behandeling te kunnen bieden. Leg de afspraken die je maakt met je eigen zorgverleners vast in het diabetes zorgplan.

Griepprik

Je komt jaarlijks in aanmerking voor de griepprik. Griep en andere (luchtweg-) infecties kunnen extra vervelend zijn als je diabetes hebt.