Epilepsie - Wat te doen bij een tonisch-clonische aanval?

Tijdens de aanval

Noteer de tijd.
Zorg dat er zich geen groep mensen vormt rondom de persoon met de aanval.
Leg een kussen of (bijvoorbeeld) een opgerolde jas onder het hoofd om verwondingen te voorkomen.
Probeer niet om de persoon ‘in bedwang te houden’. Kondigt de aanval zich vooraf aan, begeleidt de persoon dan naar een veilige plek of zorg dat je een zachte ondergrond creëert waarop hij of zij kan vallen. Als de aanval begint hou de persoon dan niet overeind, maar zorg dat hij of zij gaat liggen.

Verplaats de persoon niet behalve als de plek waar de aanval plaatsheeft gevaar op kan leveren (bijvoorbeeld op een weg of bij een vuur). Verwijder zoveel mogelijk gevaarlijke voorwerpen uit de omgeving van het slachtoffer.
Nooit iets in de mond stoppen of de tong proberen te verplaatsen.

Als de aanval is gestopt

Leg de persoon op de zij, in de ‘stabiele zijligging’.
Controleer of de ademhaling weer op het normale niveau is. Vaak zal de ademhaling even stoppen tijdens de verstijving (het tonische deel van de aanval). Het gezicht wordt daarbij paars of loopt rood aan. Tijdens de stuiptrekkingen (het clonische deel) is de ademhaling onregelmatig. Na de aanval wordt de ademhaling weer normaal. Gebeurt dat niet, controleer dan of er niet iets is dat de ademhaling belemmert, zoals eten of een kunstgebit. Door de persoon in de stabiele zijligging te leggen, zullen speeksel en eventuele voedselresten of braaksel uit de mond lopen en niet in de keel terechtkomen.

  • Blijf bij de persoon en probeer met hem/haar te praten. Probeer gerust te stellen totdat alles helemaal over is. Het kan een tijd duren voor de persoon weer helemaal bij positieven is. Laat hem of haar nooit alleen als duizeligheid of verwardheid nog niet helemaal over zijn.
  • Voorlopig geen eten of drinken aanbieden.
  • Het is meestal niet nodig om een dokter of ziekenauto te bellen, TENZIJ:
    • Het een eerste aanval is.
    • Er een verwonding is die je niet kunt verhelpen.
    • De aanval na een paar minuten niet stopt. Status epilepticus (ofwel aanhoudende gegeneraliseerde epileptische aanvallen) is zeldzaam. Het betekent dat de aanval niet stopt, of dat er snel na elkaar aanvallen volgen. Dat is een noodgeval. Er is spoedbehandeling nodig om de aanval te stoppen.
    • Er zich ademhalingsproblemen voordoen.