Molazwangerschap

Ook wel genoemd: 
Mola Hydatiformis
Druiventroszwangerschap

Conceptie (bevruchting) begrijpen

De meeste cellen in het lichaam hebben twee kopieën van je individuele genetische code. Een baby heeft een complete genetische code nodig om zich te kunnen ontwikkelen. Deze code bepaalt hoe we eruit zien, hoe ons lichaam functioneert, of we man of vrouw zijn, en soms zelfs of we bepaalde aandoeningen zullen krijgen. De voortplantingscellen (ova in vrouwen en sperma in mannen) hebben echter maar één kopie van deze code.

Bij een normale bevruchting wordt de eicel, met de enkele kopie van de genetische code van de moeder, bevrucht door een zaadcel, met de enkele kopie van de genetische code van de vader. Hieruit komt een bevrucht eitje of embryo voort met een compleet stel genetisch materiaal.

Wat is een molazwangerschap?

Een molazwangerschap is een groeiende massa weefsel in de baarmoeder (uterus) die zich niet tot een embryo gaat ontwikkelen. Het is het resultaat van een abnormale bevruchting. Dat kan ofwel compleet abnormaal zijn of gedeeltelijk.
Een complete molazwangerschap ontwikkelt zich bij aanwezigheid van twee kopieën van de genetische code van de vader en geen kopieën van de genetische code van de moeder. Dit kan gebeuren als de spermacel een lege eicel bevrucht, of wanneer de eicel de genetische code verliest op het moment van de bevruchting. Er is helemaal geen sprake van weefsel dat op een embryo (een ongeboren baby) lijkt.
Een gedeeltelijke molazwangerschap vindt plaats bij twee kopieën van de genetische code van de vader en één kopie van de genetische code van de moeder. Bevruchting van een normale eicel door twee zaadcellen is zeldzaam. In zulke gevallen vindt men wat embryoweefsel en rode bloedcellen.

Molazwangerschap, gedeeltelijke of compleet, brengt geen levende baby voort. Het gaat hier om niet-levensvatbare zwangerschap.

Hoe vaak komt een  molazwangerschap voor?

Een molazwangerschap is zeldzaam. Een complete molazwangerschap komt ongeveer 1 op de 2000 zwangerschappen voor en een incomplete molazwangerschap slechts in 1 op de 20.000 gevallen. Een molazwangerschap kan elke vrouw op vruchtbare leeftijd overkomen, maar voor vrouwen onder de leeftijd van 16 jaar en boven de leeftijd van 40 jaar is het risico hoger. Vrouwen met een achtergrond uit het Verre Oosten en Azië hebben ook meer kans op een molazwangerschap.

Wat zijn de symptomen van een molazwangerschap?

  • Bloedingen. Er zal waarschijnlijk sprake zijn van vaginale bloedingen in een vroeg stadium van de zwangerschap.
  • Geen symptomen. Ongeveer 40% van de vrouwen met een molazwangerschap heeft geen symptomen. 
  • Zwangerschapsymptomen. Men kan zich dikker voelen dan te verwachten ten opzichte van het aantal weken dat de zwangerschap gevorderd is.
  • Zeldzame symptomen. Zeldzame problemen zoals hoge bloeddruk, ernstige misselijkheid en overgeven (zwangerschapmisselijkheid) of een overactieve schildklier kunnen voorkomen.

Hoe wordt de diagnose molazwangerschap gesteld?

Als je in een vroeg stadium van de zwangerschap last hebt van bloedingen, dan zal de arts meestal een echo maken. Dis kan een heel karakteristiek beeld van een molazwangerschap tonen, en een duidelijke diagnose geven. In een vroeg stadium van de zwangerschap, kan het echobeeld echter op een miskraam lijken. In dat geval wordt de definitieve diagnose gesteld wanneer de zwangerschap verwijderd is en onder een microscoop onderzocht (zie hierna).

Als er geen sprake is van bloedingen of andere symptomen, dan wordt de diagnose meestal gesteld bij de eerste routine zwangerschapsecho.

Wat is de behandeling bij een molazwangerschap?

Een molazwangerschap moet verwijderd worden.  Dit gebeurt door een specialist in een ziekenhuis onder narcose (verdoving).  Er wordt een kleine buis in de uterus (baarmoeder) ingebracht, door de baarmoederhals (opening van de uterus), en het abnormale weefsel wordt weggezogen. Het weefsel wordt dan naar een laboratorium gestuurd voor verder onderzoek onder de microscoop.

Zijn er complicaties?

Als je een mola zwangerschap hebt is het van belang dat je onder controle blijft van de Gynaecoloog. Na behandeling wordt lange tijd het gehalte zwangerschapshormoon gevolgd – dit zwangerschapshormoon (hummaan chorion gonadotrofine ofwelHCG) wordt tijdens de molazwangerschap gewoon geproduceerd – vandaar dat de vrouw zich gewoon zwanger voelt. Het zwangerschapshormoon moet geheel verdwenen zijn uit het bloed. Pas dan wordt er van uit gegaan dat de molazwangerschap geheel verdwenen is en mag de vrouw weer zwanger worden.

Indien een molazwangerschap blijft bestaan – dat is in ongeveer 15% van de gevallen dan ontwikkelt zich een zogenaamde persisterende trofoblast (gestational trophoblastic neoplasia). Dit is een vorm van kanker van de placenta, die middels de controle van het zwangerschapshormoon ontdekt kan worden. IN geval van een persisterende trofoblast gaat het HCG-niveau na een aanvankelijke daling na behandeling van de molazwangerschap weer omhoog.

Als je een persisterende trofoblast ontwikkelt heb je verdere behandeling nodig. De intensiteit van behandeling hangt af van het stadium van de kanker. Het is belangrijk te weten of de kanker is uitgezaaid of niet. Behandeling bestaat uit toediening van chemotherapie zoals methotrexaat, etoposide and dactinomycin.

Wat is de prognose?

De meeste vrouwen met een molazwangerschap hebben een uitstekende prognose. Indien zich een persisterende trofoblast ontwikkelt geneest na behandeling met chemotherapie 97% volledig.

Na een molazwangerschap wordt geadviseerd niet zwanger te raken totdat het HCG zes maanden lang op een normaal niveau is gebleven. In gevallen van persisterende trofoblast wordt geadviseerd niet zwanger te raken, totdat het niveau HCG 12 maanden lang op een normaal niveau is gebleven.

Slechts 2% van de vrouwen die zwanger worden na een molazwangerschap, ontwikkelt opnieuw een molazwangerschap.

Als het HCG niveau eenmaal weer normaal is, kan men weer veilig doorgaan met de anticonceptiepil en HVT (hormoonvervangende therapie), indien noodzakelijk of gewenst.