Netelroos

Ook wel genoemd: 
Urticaria
Chronische urticaria

Wat is urticaria?

Urticaria (ook wel netelroos of galbulten genoemd) is een jeukende huiduitslag, veroorzaakt door kleine hoeveelheden vocht dat uit de bloedvaten lekt, net onder het huidoppervlak. Urticaria wordt als volgt geclassificeerd:

  • Acute urticaria (galbulten) – als het zich plotseling ontwikkelt en minder dan 6 weken duurt. De meeste gevallen duren minder dan 6 weken. Ongeveer 1 op de 6 mensen krijgt minstens één keer in zijn/haar leven een aanval van urticaria. Dit kan bij iedereen op elke leeftijd gebeuren. Sommige mensen hebben herhaaldelijk last van aanvallen van acute urticaria.
  • Chronische urticaria (netelroos) – als het lange tijd aanhoudt, in elk geval langer dan 6 weken. Chronisch betekent hardnekkig of aanhoudend. Bij chronische urticaria komt de huiduitslag op de meeste dagen voor en duurt de aandoening minstens zes weken. Dit is zeldzaam. Ongeveer 1 op de 1000 mensen ontwikkelt chronische urticaria in een bepaald stadium van zijn/haar leven. Het komt twee keer zo veel voor bij vrouwen als bij mannen. Sommige mensen hebben maandenlang en zelfs jarenlang last van chronische urticaria.

Hoe ziet de huiduitslag van urticaria eruit?

De uitslag kan op alle huiddelen voorkomen. Er vormen zich kleine, opgezette bultjes op de huid. De bultjes zien eruit als kleine blaren en kunnen heftig jeuken. Elke bultje varieert in kleur van wit tot dieprood, veelal omgeven door een kleine, rode huidzone die ‘blos’ genoemd wordt. De bultjes hebben een grootte van 1-2 cm maar kunnen in omvang variëren. Ze kunnen ook samenvloeien tot grotere plakkaten. Het kan zijn dat het er maar een paar zijn, maar soms ontwikkelen er zich een groot aantal verschillende lichaamsdelen. De bultjes kunnen allerlei vormen aannemen, maar zijn vaak rond.

Als een bultje wegebt, houdt de omliggende blos een tijdje aan. Dit geeft een vlekkerig rood aspect van het de aangedane huidgebied. De vlekken trekken dan langzaam weg en de huid krijgt weer een normaal aspect. Elke bultje is minder dan 24 uur aanwezig. Terwijl sommige verdwijnen, kunnen anderen echter verschijnen. Dan kan het erop lijken dat de uitslag zich over het hele lichaam voortbeweegt. De uitslag kan helemaal verdwijnen, om een paar uur of een paar dagen later terug te komen.

Zijn er andere symptomen?

  • De aanblik van de uitslag en de jeuk kunnen mensen hinderen.
  • Een verwante aandoening, angio-oedeem genaamd, komt van tijd tot tijd voor bij ongeveer de helft van de mensen met chronische urticaria. Bij deze aandoening lekt ook wat vocht in het dieper gelegen weefsel onder de huid waardoor het weefsel gaat zwellen.
    • De zwelling of angio-oedeem kan overal in het lichaam voorkomen maar betreft meestal de oogleden, de lippen en de geslachtsdelen.
    • Soms zijn de tong en de keel aangedaan en zwellen op. De zwelling kan soms zo heftig zijn dat ademhalingsmoeilijkheden kunnen ontstaan.
    • Symptomen van angio-oedeem hebben de neiging langer te duren dan de urticariabultjes. Het kan tot drie dagen duren voordat de zwellingen verminderen en verdwijnen.
  • Een variatie genaamd 'vasculitische urticaria' (urticaria door bloedvatontsteking, urticaria pigmentosa) komt in een klein aantal gevallen voor. In dat geval duren de bultjes langer dan 24 uur, zijn vaak pijnlijk, kunnen donkerrood worden en een pigmentvlek op de huid achterlaten als de bultjes wegtrekken.

Is chronische urticaria ernstig?

De huiduitslag jeukt meestal (heftig). Elke bultje is meestal minder dan 24 uur aanwezig.  Aangezien de huiduitslag vaak komt en gaat, kan de aanhoudende jeuk lastig zijn en slaapproblemen veroorzaken. Aanvallen van angio-oedeem, die van tijd tot tijd bij gemiddeld de helft van de mensen met chronische urticaria voorkomen, kunnen soms ernstige ademhalingsproblemen met zich meebrengen.