Torsio testis

Ook wel genoemd: 
Draaiing van de zaadstreng om de zaadbal

Wat zijn de zaadballen?

De twee zaadballen liggen in het scrotum. De zaadstreng is als een flexibele buis die van elke zaadbal naar de onderbuik gaat. De zaadstreng bevat bloedvaten die bloed van en naar de testis voeren, en het vas deferens (zaadleider) die sperma van de zaadbal naar de penis voert.

Normaal gesproken kan je de zaadstreng voelen door de huid van het scrotum net boven de zaadbal. Het voelt als een dik stukje touw. De zaadballen kunnen een beetje bewegen in het scrotum, maar kunnen meestal niet genoeg bewegen om volledig rond te draaien.

Wat gebeurt er bij een torsio testis?

Bij sommige mensen is het weefsel dat rond de zaadbal ligt in het scrotum een beetje ‘los’, en de zaadballen kunnen dan meer in het scrotum bewegen dan gebruikelijk. Als een zaadbal rond draait, moet de zaadstreng ook rond draaien om deze hogerop ‘vast zit’.  Daarbij kan dus de zaadstreng rond de zaadbal draaien. Als dit gebeurt wordt de bloedstroom naar de zaadbal geblokkeerd door de er om heen gedraaide zaadstreng.

Een zaadbal waarvan de bloedtoevoer wordt afgesneden zal beschadigen en ‘dood gaan’, tenzij de bloedstroom snel hersteld wordt.

Wie krijgt een torsio testis?

Het gebeurt meestal bij tienerjongens, kort na de puberteit. Pasgeboren baby’s ontwikkelen soms ook dit probleem. Het is ongebruikelijk boven het 25e jaar.

Wat zijn de symptomen van een torsio testis?

Het kenmerkende symptoom is heftige pijn die zich snel ontwikkelt – binnen een paar uur, vaak veel sneller. De pijn komt uit de getroffen zaadbal, maar je kan het ook in het midden van je buik voelen (door een gedeelde zenuwvoorziening). In ongeveer de helft van de gevallen beginnen symptomen in de nacht, en maakt de pijn je wakker uit je slaap. De getroffen zaadbal raakt dan snel gevoelig, gezwollen en ontstoken.

Wat is de behandeling van torsio testis?

Draaiing van de zaadbal is spoedeisend. Als de bloedtoevoer in de testis langer dan zes uur is afgesneden, dan is het waarschijnlijk dat er permanente schade ontstaat. Een spoedeisende operatie moet gebeuren. Een kleine incisie wordt gemaakt in de huid van het scrotum om de zaadballen bloot te leggen. De getroffen zaadbal en zaadstreng worden teruggedraaid. De zaadbal wordt dan aan het omliggende weefsel genaaid en ‘vastgezet’ in positie om te voorkomen dat nog eens zo’n draaiing kan optreden. De andere zaadbal wordt in dezelfde operatie-‘zitting’ ook vastgezet omdat deze een hoger dan gemiddelde kans heeft om in de toekomst ook te draaien.

Hoe eerder de operatie wordt gedaan, des te beter de prognose om de bal te ‘redden’. Idealiter moet de operatie gedaan worden binnen 6-8 uur nadat de symptomen opkomen. Ben je te laat dan wordt de getroffen ‘dode’ zaadbal soms wel operatief verwijderd.

De ingreep is relatief klein en duurt niet lang, maar moet dus vrijwel altijd met spoed worden gedaan.  Soms kan de gedraaide zaadbal teruggedraaid worden door een arts zonder dat er een operatie nodig is. Maar deze procedure is pijnlijk en vaak niet succesvol. Ook is er daarna een wat grotere kans op herhaling. Een operatie is daarom meestal nodig.

Gedeeltelijke draaiing en waarschuwingspijnen.

Sommige jongens en mannen krijgen zo nu en dan ‘waarschuwingspijnen’, voordat een volledige draaiing optreedt. Deze pijnen ontstaan plotseling, duren een paar minuten, en gaan even plotseling weer weg. Deze pijnen ontstaan wanneer een zaadbal een beetje draait, en dan uit zichzelf teruggaat naar zijn normale plek.

Heb je last van deze ‘waarschuwingspijnen’ dan wordt eigenlijk ook altijd een operatie geadviseerd om de zaadballen op hun plaats vast te zetten. Dit is omdat het aannemelijk is dat op enig moment toch een volledige draaiing zal gaan plaatsvinden, met alle risico’s voor de zaadbal van dien. En op dat moment zou een spoedoperatie nodig zijn. Een geplande operatie om de zaadballen vast te zetten is te verkiezen boven het wachten op een volledige draaiing.