Zweer aan de twaalfvingerige darm

Ook wel genoemd: 
Ulcus duodeni

Ons spijsverteringskanaal

Voedsel komt via de slokdarm in onze maag terecht. De maag maakt maagzuur aan dat helpt het voedsel te verteren. Nadat het eten in de maag is vermengd, komt het in de twaalfvingerige darm terecht (het eerste deel van de dunne darm). In de twaalfvingerige darm en de rest van de dunne darm wordt voedsel vermengd met enzymen (chemische stoffen). De enzymen komen uit de alvleesklier en uit cellen uit de darmwand. De enzymen verteren het het voedsel, dat daarna in het lichaam kan worden opgenomen.

Korte terminologie

  • Peptische ontsteking is een ontsteking die door maagzuur wordt veroorzaakt. De onsteking kan zich in de maag bevinden, in de twaalfvingerige darm (waar maagzuur met het voedsel terechtkomt) of in de slokdarm (als er maagzuur vanuit de maag naar boven komt).
  • Een peptische zweer is een zweer die door maagzuur wordt veroorzaakt. Bij een zweer is de darmwand beschadigd en het onderliggende weefsel blootgelegd. Als je de binnenkant van je darmen zou kunnen bekijken, dan zou een zweer er uitzien als een kleine, rode krater aan de binnenkant van je darm.
  • De twaalfvingerige darm is de meest voorkomende plaats voor peptische zweren. In deze folder hebben we het alleen over zweren aan de twaalfvingerige darm. Er zijn andere folders over maagzweren en opkomend maagzuur, dat ontsteking aan de slokdarm veroorzaakt.

Wat is de oorzaak van zweren aan de twaalfvingerige darm?

Je maag maakt normalerwijs maagzuur aan dat helpt bij het verteren van voedsel en het doden van bacteriën. Maagzuur kan bekledende cellen van maag en vooral twaalfvingerige darm aantasten, en daarom bevindt zich een beschermende slijmlaag aan de binnenkant van de maag en de twaalfvingerige darm. Normaal is er een evenwicht tussen de hoeveelheid maagzuur en de beschermende slijmlaag. Zweren kunnen ontstaan als dat evenwicht wordt verstoord en het maagzuur in staat is de wand van de maag of twaalfvingerige darm te beschadigen. Mogelijke oorzaken hiervan zijn o.a.:

Infectie met Helicobacter pylori
Zo’n 70% van de zweren in de maag en meer dan 90% van de zweren in de twaalfvingerige darm wordt met een infectie door deze bacterie geassocieerd. Geschat wordt dat gemiddeld zo’n 20% van de Nederlandse bevolking een infectie met H. pylori heeft. Zonder behandeling blijf je je leven lang besmet met de bacterie. Veel mensen ondervinden er geen problemen van en een aantal van deze bacteriën in de wand van de maag en twaalfvingerige darm kan dan ook geen kwaad. Bij sommige mensen veroorzaakt de bacterie echter een ontsteking in de maag of twaalfvingerige darm, waardoor de slijmwand dunner wordt (en er in sommige gevallen ook meer maagzuur wordt aangemaakt dan nodig is voor de vertering) waardoor het maagzuur ontstekingen en zweren kan veroorzaken.

Ontstekingsremmers – waaronder aspirine
Een aantal van de ontstekingsremmers staan (ook bij ons) bekend als NSAID’s (non-steroïdal anti-inflammatory drugs). Er bestaan verschillende soorten en merken, bijvoorbeeld, Ibuprofen, Diclofenac, etc. Veel mensen gebruiken deze medicijnen tegen artiritis, spierpijn, etc. Veel mensen gebruiken aspirine ook als bloedverdunner om bloedstolling tegen te gaan. Dit soort medicijnen tasten echter soms de slijmwand van de twaalfvingerige darm aan en veroorzaken een zweer. Ongeveer 1 op de 100 van dat soort zweren wordt door deze medicijnen veroorzaakt.

Andere oorzaken en factoren
Andere oorzaken zijn zeldzaam. Bijvoorbeeld het Zollinger-Ellison syndroom. Bij deze zeldzame aandoening wordt er veel meer maagzuur in de maag aangemaakt dan normaal. Andere factoren, zoals roken, stress en overmatig drankgebruik, kunnen het risico op dit soort zweren verhogen. Ze zijn er echter in verreweg de meeste gevallen niet de hoofdoorzaak van.